بررسی اثر نرخ ارز بر تراز پرداخت صنعت دارویی ایران: رهیافت تصحیح خطای برداری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس‌ارشد اقتصاد، دانشکده اقتصاد، مدیریت و بازرگانی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 عضو هیئت علمی دانشگاه علوم دریایی چابهار و دانشجوی دکترای اقتصاد، دانشکده اقتصاد، مدیریت و بازرگانی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

چکیده

مقدمه: بررسی اثر نواسانات نرخ ارز بر تراز پرداخت‌ها از اهمیت ویژه‌ای در ادبیات اقتصادی برخوردار است. یکی از زیر بخش‌های تراز پرداخت‌ها، تراز پرداخت دارویی می‌باشد. این مطالعه به دنبال شناسایی اثرات تغییر نرخ ارز بر تراز پرداخت صنعت دارویی ایران می‌باشد.
روش پژوهش: برای بررسی موضوع حاضر از روش تصحیح خطای برداری استفاده شده و به این منظور از داده‌های آماری طی سال‌های 1391-1371 استفاده شده است.
یافته‌ها: نتایج تحقیق نشان می‌دهد که وجود منحنی جی در تراز پرداخت این صنعت مورد تایید است. به‌ طوری‌که با افزایش نرخ ارز، تراز پرداخت صنعت دارویی در دوره‌های ابتدایی رو به وخامت گذاشته و بعد از گذشت چند دوره، افزایش نرخ ارز، باعث افزایش درآمدهای صادرات کشور از این صنعت شده و تراز پرداخت بهبود می‌یابد. با توجه به نتایج تجزیه واریانس می‌توان اذعان نمود که تغییرات صادرات و واردات صنعت دارویی به‌صورت عمده ناشی از تغییرات نرخ ارز بوده و  به ترتیب0/19 و 0/016 تغییرات توابع مذکور ناشی از تغییرات نرخ ارز بوده است. هم‌چنین تغییرات تراز پرداخت این صنعت ناشی از تغییرات درآمد خارج کشور می‌باشد و میزان اثر پذیری از تغییرات درآمد خارج 0/25 می‌باشد.
نتیجه‌گیری: افزایش نرخ ارز باعث بهتر شدن تراز تجاری صنعت دارویی کشور در دوره‌های پایانی شوک‌های ارزی شده است. هم‍‌چنین تغییرات تولید ناخالص خارج از کشور بیشترین تاثیر را بر نوسان تراز تجاری دارویی ایران داشته است.

کلیدواژه‌ها


1- Akay G, Cifter A, Teke O. Turkish tourism, exchange rate and income, Tourism Economics, 2015; 8: 1-21.

2- Akhbari M, Khoshbakht A. Trade Balance Dynamics: A study of the J-Curve of Iran's business relationship with Germany, Journal of Economic Research, 2006; 74: 123- 160. (Persian)

3- Anil K, Thomas C. Nominal effective exchange rate and trade balance adjustment in South Asia countries, Journal of Asian Economics, 2002; 13: 371-383.

4- Barouni M, Jalaei A, Jafari S. Impact of exchange rate uncertainty on imports of medical and pharmaceutical products in Iran, Journal of Health and Development, 2016; 5(1): 13- 23.

5- Boyd D, Caporale GM, Smith R. Real exchange rate effects on the balance of trade: Cointegration and the Marshall–Lerner condition, International Journal of Finance and Economics 2001; 6: 187–200.

6- Cheng K, Kim H, Thompson, H. The real exchange rate and the balance of trade in US tourism, International Review of Economics and Finance, 2013; 25, 122-128.

7- Bahmani-Oskooee M. Devaluation and the J-Curve: Some evidence from LDC, The Review of Economics and Statistics, 1985; 67, 500–504.

8- Bahmani-Oskooee M. Devaluation and the J-curve: Some evidence from LDCs: Errata, The Review of Economic and Statistics, 1989; 71, 553-554.

9- Bahmani-Oskooee M, Brooks TJ. Bilateral J-curve between US and her trading partners, Weltwirtschaftliches Archiv, 1999; 135(1): 156–165.

10- Bahmani- Oskooee M, Harvey H. US- Singapore Commodity Trade and the J- Curve, Asian Economic and Finance Review, 2014; 4 (10); 1473-1484.

11- Haynes S, Stone J. Impact of the terms of trade on the U.S. trade balance: A reexamination, Review of Economics and Statistics, 1982; 64: 702–706.

12- Hsing Y. A study of the J-Curve for seven selected Latin American countries, Global Economy Journal, 2008; 8: 4- 21.

13- Himarios D. The effects of devaluation on the trade balance: A critical view and reexamination of Miles’s (New Results), Journal of International Money and Finance, 1985; 4: 553–563.

14- Junz HB, Rhomberg RR. Price- competitiveness in export trade among industrial Countries, American Economic Review, 1973; 63: 412–418.

15- Khodadadi MR, Panahi H, Faridfathi M, Masoomzadeh S. The effect of exchange rate on the Iran’s balance of  sports industry. The first industrial conference in Iran, Tabriz University; 2014.

16- Laffer AB. Exchange rates, the terms of trade, and the trade balance. Effects of exchange rate adjustments, Washington, Treasury Department, OASIA Res; 1976.

17- Leonard G, Stockman AC. Current accounts and exchange rates: A new look at the evidence, NBER Working Paper, 2001; 83(61): 1-24.

18- Miles MA. The effects of devaluation on the trade balance and the balance of payments: Some new results, Journal of Political Economy, 1979; 87(3): 600–620.

19- Magee SP. Currency contracts, pass through and depreciation, Brooking Papers on Economic Activity, 1973; 1: 303–325.

20- Onafowora O. Exchange rate and trade balance in East Asia: Is there a J- Curve? Economics Bulletin, 2003; 5: 1–13.

21- Rajabian MA, Salimifar M. Effect of real exchange rate on non- oil trade balance (experimental comparison of Iran and Turkey), Strategic Quarterly, 2015; 24(77): 275- 294.

22- Mortazavi A, Zamani O, Noori M, Nader H. Investigation of effect of exchange rate volatility on Iran’s pistachio export, Journal of Economics and Agricultural Development, 2012; 25(3): 347-54.

23- Panahi H, Masoomzadeh S, Razaghi S. The effect of exchange rate on the Iran’s tourism balance, Applied Theories of Economics, 2017; 4(2): 127- 142.

24- Salant M. Devaluations improve the balance of payments even if not the trade balance,  effects of exchange rate adjustments, Washington, Treasury Department, OASIA Res; 1976.

25- Sadeghi s, Karimi Z, Karbor R, Barzegar M.The real exchange rate and the balance of trade in the automotive industry in Iran, Journal of Economic and Management, 2014; 3(10): 42-50.

26- Tayyebi K, Yazdani M, Khanzadi A. Iranian trade balance and dynamics of J-curve mechanism in conditions of uncertainty, Journal of Money and Economics, 2010; 3(1): 93- 114.